13. Өрнекті ықшамдап, сандық мәнін тап. 1) 5(3x − 7) + 2(1 − x), мұнда x = 1/26. 2) (2c + 5d) − (c + 4d), мұнда c = 0,4; d = 0,6. 3) 3·(1 1/7 x + 2 1/4 y) − 2·(2 1/7 x + 1 1/14 y), мұнда x = 0,5; y = 0,1. 4) 1,(3)·(a + b) + 2,(7)·(a − b), мұнда a = 2; b = −9

1. Ықшамдаймыз: \(5(3x-7)+2(1-x)=15x-35+2-2x=13x-33\). Орнына қойсақ, \(13\cdot\frac1{26}-33=\frac12-33=-32,5\).
2. \((2c+5d)-(c+4d)=2c+5d-c-4d=c+d\). Сондықтан \(0,4+0,6=1\).
3. Аралас сандарды бұрыс бөлшекке айналдырамыз: \(1\frac17=\frac87\), \(2\frac14=\frac94\), \(2\frac17=\frac{15}7\), \(1\frac1{14}=\frac{15}{14}\). Өрнек: \(3(\frac87x+\frac94y)-2(\frac{15}7x+\frac{15}{14}y)=(-\frac67)x+\frac{15}4y\). Қоямыз: \(-\frac67\cdot0,5+\frac{15}4\cdot0,1=-\frac37+\frac38=-\frac3{56}\).
4. Периодты ондық бөлшектерді жай бөлшекке айналдырамыз: \(1,(3)=\frac43\), \(2,(7)=\frac{25}9\). \(a+b=2+(-9)=-7\), \(a-b=2-(-9)=11\). Сонда \(\frac43(-7)+\frac{25}9\cdot11=-\frac{28}3+\frac{275}9=\frac{191}9=21\frac29\).

Жауап: 1) −32,5; 2) 1; 3) −3/56; 4) 21 2/9.