5. Көлемі 3 л судың бастапқы температурасы 40 °C-қа тең. А) Судың массасын анықтаңдар (ρсу = 1000 кг/м³). Б) 25 г спирт толық жанғанда бөлінетін жылуды есептеңдер (qспирт = 27 МДж/кг). В) Егер спирттің жануы кезінде бөлінген жылу толығымен суды қыздыруға жұмсалса, судың соңғы температурасын анықтаңдар (c = 4200 Дж/(кг·°C)). Г) Егер спирттің орнына керосин алынса, дәл сондай температураға жеткізу үшін керосиннің қанша мөлшерін жағу керек екенін есептеңдер (qкеросин = 46 МДж/кг).

А) Көлемді SI жүйесіне келтіреміз: \(V=3\text{ л}=0.003\text{ м}^3\). Масса: \(m=\rho V=1000\cdot0.003=3\text{ кг}\).

Б) Спирт массасы \(m=25\text{ г}=0.025\text{ кг}\). Жану кезінде бөлінетін жылу: \(Q=qm=27\cdot10^6\cdot0.025=675000\text{ Дж}\).

В) Судың қызуынан \(Q=cm\Delta t\), сондықтан \(\Delta t=Q/(cm)=675000/(4200\cdot3)\approx53.6\ ^\circ\text{C}\). Соңғы температура: \(t_2=40+53.6\approx93.6\ ^\circ\text{C}\).

Г) Осындай температураға жеткізуге қажетті жылу 675000 Дж. Керосин массасы: \(m=Q/q=675000/(46\cdot10^6)\approx0.0147\text{ кг}=14.7\text{ г}\).

Жауап: судың массасы 3 кг; спирттен 675 кДж жылу бөлінеді; судың соңғы температурасы шамамен 93.6 °C; керосиннің қажетті массасы шамамен 14.7 г.