Ответ:
Жеңіл және ауыр судың қасиеттерін салыстыру
Жеңіл су — кәдімгі су, оның формуласы H₂O. Оның құрамында сутектің ең жеңіл изотопы — протий болады. Ауыр су — дейтерий оксиді, формуласы D₂O. Дейтерийдің ядросында бір протон және бір нейтрон бар, ал протийдің ядросында тек бір протон болады. Сондықтан дейтерий атомы протий атомынан ауыр.
| Қасиеті | Жеңіл су H₂O | Ауыр су D₂O |
|---|---|---|
| Құрамы | Сутек пен оттек | Дейтерий мен оттек |
| Салыстырмалы молекулалық массасы | Шамамен 18 | Шамамен 20 |
| Тығыздығы | Шамамен 1,00 г/см³ | Шамамен 1,10 г/см³ |
| Қайнау температурасы | Шамамен 100 °C | Шамамен 101,4 °C |
| Қату температурасы | 0 °C | Шамамен 3,8 °C |
Ауыр судың химиялық қасиеттері жеңіл судың қасиеттеріне ұқсас, өйткені екі зат та оттек пен сутек изотоптарынан тұрады. Бірақ дейтерийдің массасы үлкен болғандықтан, ауыр судың физикалық қасиеттері өзгеше болады. Ауыр су ядролық реакторларда нейтрондарды баяулатқыш және салқындатқыш ретінде қолданылады.
Қорытынды: D₂O құрамындағы дейтерий протийден ауыр болғандықтан, оның молекулалық массасы мен тығыздығы H₂O-дан үлкен. Сондықтан D₂O «ауыр су» деп аталады.
Жеңіл және ауыр судың қасиеттерін салыстыру
Жеңіл су — кәдімгі су, оның формуласы H₂O. Оның құрамында сутектің ең жеңіл изотопы — протий болады. Ауыр су — дейтерий оксиді, формуласы D₂O. Дейтерийдің ядросында бір протон және бір нейтрон бар, ал протийдің ядросында тек бір протон болады. Сондықтан дейтерий атомы протий атомынан ауыр.
| Қасиеті | Жеңіл су H₂O | Ауыр су D₂O |
|---|---|---|
| Құрамы | Сутек пен оттек | Дейтерий мен оттек |
| Салыстырмалы молекулалық массасы | Шамамен 18 | Шамамен 20 |
| Тығыздығы | Шамамен 1,00 г/см³ | Шамамен 1,10 г/см³ |
| Қайнау температурасы | Шамамен 100 °C | Шамамен 101,4 °C |
| Қату температурасы | 0 °C | Шамамен 3,8 °C |
Ауыр судың химиялық қасиеттері жеңіл судың қасиеттеріне ұқсас, өйткені екі зат та оттек пен сутек изотоптарынан тұрады. Бірақ дейтерийдің массасы үлкен болғандықтан, ауыр судың физикалық қасиеттері өзгеше болады. Ауыр су ядролық реакторларда нейтрондарды баяулатқыш және салқындатқыш ретінде қолданылады.
Қорытынды: D₂O құрамындағы дейтерий протийден ауыр болғандықтан, оның молекулалық массасы мен тығыздығы H₂O-дан үлкен. Сондықтан D₂O «ауыр су» деп аталады.
