Неліктен Шығыс елдері қоғамдық дамуы жағынан Батыс елдерінен артта қалып қойды деп ойлайсыңдар?

Шығыс елдерінің Батыстан артта қалуына бір ғана себеп емес, бірнеше тарихи жағдай әсер етті. Кейбір елдерде дәстүрлі басқару жүйесі мен әлеуметтік қатынастар ұзақ уақыт сақталып, өндіріс пен білім беру жаңаруы баяу жүрді. Еуропада өнеркәсіптік төңкеріс басталып, ғылым мен техника қарқынды дамыды, ал Шығыс елдерінің біразында бұл өзгерістер кешікті. Бұған қоса, отаршылдық, сыртқы соғыстар мен ішкі саяси дағдарыстар олардың дербес дамуын тежеді.