Оқылым. 1-тапсырма. Мәтіндерді оқып, тақырыбы ұқсас мәтіндердің тақырыбын, түрлерін (әңгімелеу, сипаттау, талқылау), құрылымын салыстыра талдау жасаңыз.

Екі мәтіннің де тақырыбы — киіз үй және қазақ халқының тұрмыс-тіршілігі мен дүниетанымы.

Бірінші мәтін — «Үшкір бұрыштарға ұрынбай өмір сүру философиясы». Мәтінде киіз үй, шаңырақ, ошақ пен қазанның қазақ өміріндегі орны түсіндіріледі. Автор олардың тұрмыстық мәнімен бірге символдық мағынасын да ашады.

Мәтін түрі — талқылау-сипаттау. Автор алдымен киіз үй мен оның бөліктері туралы негізгі ой айтады, кейін шаңырақ, ошақ, қазанға қатысты деректер мен түсіндірмелер келтіреді. Соңында олардың қазақтың дәстүрі мен наным-сеніміндегі мәнін түйіндейді.

Екінші мәтін — «Киіз үй» өлеңі. Көрініп тұрған жолдарда лирикалық кейіпкер киіз үйді сөз етеді: «Есейіп қалдың, міне, жеткіншегім, / Бойына мін тақпайды ешкім сенің». Өлеңнің толық мәтіні суретте көрінбегендіктен, оның қалған мазмұны мен құрылымын нақты салыстыру мүмкін емес.

Өлең — лирикалық сипаттағы көркем мәтін, ал бірінші мәтін — киіз үй туралы танымдық пайымдау. Екеуіне ортақ тақырып — киіз үйдің қадірі. Бірінші мәтінде ой дерек пен түсіндіру арқылы берілсе, өлеңде сезім мен бейнелі сөздер арқылы жеткізіледі.