Ответ:
Қазақстандағы неолит төңкерісі: себептері, мәні мен нәтижесі
Неолит төңкерісі — адамдардың табиғаттан дайын өнімді иемденумен ғана шектелмей, азық-түлікті өздері өндіруге біртіндеп көшуі. Бұл өзгеріс бір күнде болған жоқ: оның барысы әр өңірдің табиғи жағдайына және тұрғындардың тіршілігіне байланысты әртүрлі болды.
Себептері. Халық санының артуы мен азық-түлікке қажеттіліктің көбеюі адамдарды жаңа тіршілік тәсілдерін іздеуге итермеледі. Табиғатты бақылау, өсімдіктер мен жануарлардың ерекшеліктерін тану, еңбек құралдарын жетілдіру егіншілік пен мал өсірудің қалыптасуына жол ашты.
Мәні. Адамдар азықты тек аулап, теріп қана қоймай, өсімдіктерді өсіріп, жануарларды қолға үйрете бастады. Неолитте тас құралдарды тегістеу, бұрғылау, аралау тәсілдері кеңінен қолданылды; қыш ыдыс жасау да маңызды жаңалық болды. Қазақстан аумағында неолиттік ескерткіштер мен мәдениеттердің қатарына Атбасар, Маханжар және Усть-Нарым мәдениеттері жатады.
Нәтижесі. Кейбір өңірлерде өндіруші шаруашылық пайда болып, адамдардың тұрмыс салты өзгерді. Қоныстар мен еңбек түрлері көбейді, қолөнер дами түсті. Алайда Қазақстанның кең даласында аңшылық, балық аулау және терімшілік ұзақ уақыт сақталды; өндіруші шаруашылық біркелкі таралмады. Сондықтан Қазақстандағы неолит төңкерісін барлық тайпалар бір мезгілде түгелдей егіншілікке немесе мал шаруашылығына көшкен оқиға деп түсінуге болмайды.
Қорытынды. Неолит төңкерісі адамзат тарихындағы маңызды өзгеріс болды: адамдар табиғи ресурстарды пайдаланумен қатар, азық өндіруді үйренді. Қазақстанда бұл үдеріс жергілікті табиғи жағдайларға сай жүріп, әртүрлі шаруашылық түрлерінің қатар өмір сүруіне негіз қалады.
Қазақстандағы неолит төңкерісі: себептері, мәні мен нәтижесі
Неолит төңкерісі — адамдардың табиғаттан дайын өнімді иемденумен ғана шектелмей, азық-түлікті өздері өндіруге біртіндеп көшуі. Бұл өзгеріс бір күнде болған жоқ: оның барысы әр өңірдің табиғи жағдайына және тұрғындардың тіршілігіне байланысты әртүрлі болды.
Себептері. Халық санының артуы мен азық-түлікке қажеттіліктің көбеюі адамдарды жаңа тіршілік тәсілдерін іздеуге итермеледі. Табиғатты бақылау, өсімдіктер мен жануарлардың ерекшеліктерін тану, еңбек құралдарын жетілдіру егіншілік пен мал өсірудің қалыптасуына жол ашты.
Мәні. Адамдар азықты тек аулап, теріп қана қоймай, өсімдіктерді өсіріп, жануарларды қолға үйрете бастады. Неолитте тас құралдарды тегістеу, бұрғылау, аралау тәсілдері кеңінен қолданылды; қыш ыдыс жасау да маңызды жаңалық болды. Қазақстан аумағында неолиттік ескерткіштер мен мәдениеттердің қатарына Атбасар, Маханжар және Усть-Нарым мәдениеттері жатады.
Нәтижесі. Кейбір өңірлерде өндіруші шаруашылық пайда болып, адамдардың тұрмыс салты өзгерді. Қоныстар мен еңбек түрлері көбейді, қолөнер дами түсті. Алайда Қазақстанның кең даласында аңшылық, балық аулау және терімшілік ұзақ уақыт сақталды; өндіруші шаруашылық біркелкі таралмады. Сондықтан Қазақстандағы неолит төңкерісін барлық тайпалар бір мезгілде түгелдей егіншілікке немесе мал шаруашылығына көшкен оқиға деп түсінуге болмайды.
Қорытынды. Неолит төңкерісі адамзат тарихындағы маңызды өзгеріс болды: адамдар табиғи ресурстарды пайдаланумен қатар, азық өндіруді үйренді. Қазақстанда бұл үдеріс жергілікті табиғи жағдайларға сай жүріп, әртүрлі шаруашылық түрлерінің қатар өмір сүруіне негіз қалады.
