4-топ. «Экзосфера және атмосфераның маңызы»: 1. Экзосфераның орналасуы мен негізгі ерекшеліктерін сипаттаңыз. 2. Атмосфераның бес қабатын ретімен орналастырып, сызба құрастырыңыз. 3. Атмосфераның Жердегі тіршілікті қорғаудағы маңызын түсіндіріңіз.

Экзосфера

Экзосфера — атмосфераның ең сыртқы қабаты. Ол термосфераның үстінен, шамамен 500–600 км биіктіктен басталып, біртіндеп ғарыш кеңістігіне ұласады. Мұнда газ өте сирек; негізінен сутек пен гелий атомдары кездеседі. Кейбір бөлшектер Жердің тартылыс күшінен босон ғарышқа кетуі мүмкін. Жер серіктерінің бір бөлігі осы аймақта орбита бойымен қозғалады.

Атмосфера қабаттары (Жер бетінен жоғары қарай):

Қабаттардың шекаралары шамамен берілген: олардың биіктігі ендік пен атмосфера жағдайына қарай өзгеруі мүмкін.

Атмосфераның тіршілікті қорғаудағы маңызы: атмосфера тыныс алуға қажет газдармен қамтамасыз етеді; озон қабаты зиянды ультракүлгін сәулелердің көп бөлігін жұтады; атмосфера жылуды ұстап, Жердің температуралық жағдайын тіршілікке қолайлы етеді; ауа райы мен су айналымына қатысады; көптеген ұсақ метеорларды жер бетіне жетпей қыздырып, ыдыратады.